Tann, sum koyrir gjøgnum Norðoyggjar, sær tað beinanvegin: Runda aliringar liggja í firðunum og sundunum, og arbeiðsbátar sigla ímillum. Laksaalingin er í dag ein av berandi bjálkunum í føroyska búskapinum, og Norðoyggjar spæla ein týðandi leiklut.

Ein vinna, sum ber útflutningin

Laksaaling hevur bara verið í Føroyum í umleið 50 ár, men vinnan er vaksin so nógv, at laksur í dag er umleið helvtin av øllum, sum Føroyar flyta út. Føroyar eru smáar samanbornar við Noreg og Kili, men góðskan og tann strangi karmurin hava givið føroyska laksinum eitt serligt navn á heimsmarknaðinum.

Bakkafrost, sum er størsti alarin í Føroyum, hevur alibrúk í Norðoyggjum, Eysturoy, Streymoy og Suðuroy – og Norðoyggjar eru eitt av kjarnuøkjunum hjá felagnum.

Alibrúkini í Norðoyggjum

Eftir yvirlitinum hjá Bakkafrost liggja fleiri av alistøðunum í Norðoyggjum:

  • Hvannasund Suður (A-11 og A-21)
  • Hvannasund Norður (A-73)
  • Kunoyarnes (A-12)
  • Borðoyarvík (A-13)
  • Árnafjørður (A-63)
  • Haraldssund (A-72)

Sundini og firðirnir her eru væl egnaðir til aling. Kaldur og støðugur sjógvur frá Golfstreyminum gevur góð vakstrarlíkindi, og streymurin í sundunum skiftir vatnið.

Smoltið verður til í Norðoyggjum

Alingin byrjar ikki á sjónum. Áðrenn laksurin verður settur út, veksur hann upp á landi í smoltstøðum – og her hava Norðoyggjar eisini sín lut. Bakkafrost hevur smoltstøðir á Norðtoftum á Borðoy og á Viðareiði.

Á Viðareiði er støðin víðkað við eini nýggjari hall, har vatnið verður reinsað og endurnýtt – upp í 99 prosent av vatninum verður endurnýtt. Arbeiðið varð givið føroyskum fyritøkum, Malltek, RV-tøkni og Nomatek, og støðin veitir arbeiði til umleið 20 fólk. Hugsanin er, at laksurin skal vera longri á landi, áðrenn hann fer á sjógv, so hann er størri og sterkari, tá hann verður settur út.

Strangar reglur – ein føroysk styrki

Føroyska alivinnan fekk ein harðan smell í byrjanini av 2000-árunum, tá sjúka fór ígjøgnum vinnuna. Lærdómurin var ein av teimum strangastu lógarkørmunum í heiminum:

  • Bara eitt alifelag í hvørjum firði, so sjúka og lús ikki so lætt flyta seg millum feløg.
  • Hvíldartíð millum ættarliðini, so fjørðurin fær frið, áðrenn nýggjur fiskur verður settur út.
  • Avmarkað bátaferðsla millum alistøðirnar og serútgerð til hvørt brúk.
  • Strong lúsamørk, har brúk, sum fáa ov nógv revsistig, skulu seta færri fiskar út næstu ferð.

Hesin karmurin hevur gjørt, at føroyska alingin í dag verður hildin at vera millum tær best skipaðu í heiminum. Í ár hevur Bakkafrost eisini fingið ASC-góðkenning á øllum alibrúkum sínum.

Støðan í heyst 2026

Tølini hjá Bakkafrost fyri triðja ársfjórðing 2026 vísa eitt gott ár í Føroyum. Felagið tók upp 23.100 tons (slaktað vekt við høvdi) í Føroyum í júlí–september, og 75.000 tons higartil í ár. Miðalvektin var umleið 5 kg. Felagið hevur ikki bókað nakran óvanligan deyðakostnað í Føroyum – hvørki á sjónum ella á landi.

Eisini á smoltsíðuni gongst væl: 4,5 milliónir smolt vórðu settar út í Føroyum í triðja ársfjórðingi, og 14 milliónir higartil í ár. Fullfíggjaða ársfjórðingsfrágreiðingin kemur 2. november.

Hvat merkir tað fyri Norðoyggjar?

Alingin skapar arbeiðspláss beinleiðis á brúkunum og í smoltstøðunum – men eisini rundanum: tænastubátar, smiðjur, el- og tøknifyritøkur, flutningur og veitarar. Tá ið Bakkafrost víðkar á Viðareiði, er tað til dømis føroysk tøknifeløg, sum gera arbeiðið.

Fyri smærri bygdir sum Hvannasund, Árnafjørð og Viðareiði merkir alingin, at tað er arbeiði at fáa nær við heim, og at fólk kunnu búgva í bygdini. Samstundis seta nýggj tøkni og hægri krøv til umhvørvi og fiskavælferð størri krøv til útbúgving og tøkniligan førleika – nakað, sum Norðoyggjar kunnu hava gagn av í komandi árum.

Keldur: Bakkafrost (ársfrágreiðingar, yvirlit yvir alistøðir, Q3 2026 trading update), Global Seafood Alliance og We Are Aquaculture.